Radiotherapie is een onmisbaar instrument voor de behandeling van een groot aantal tumoren. De radiotherapeuten maken dan ook deel uit van alle multidisciplinaire groepen van het Kankercentrum van het universitaire ziekenhuis Saint-Luc.
Naast de chirurgen en oncologen die gespecialiseerd zijn in chemotherapie nemen ze dus actief deel aan de behandeling van kankers. Ze kunnen in elk van de gevallen die tijdens de multidisciplinaire bijeenkomsten worden besproken precies de voordelen van bestralingstechnieken beschrijven.

Radiotherapie alleen of samen met andere therapeutische modaliteiten kan een groot aantal tumoren genezen. In de andere gevallen is ze gericht op het controleren van bepaalde ziektesymptomen zoals pijn, en kan ze de levenskwaliteit verbeteren.

Appareil Hi-art de Thomotherapy installé dans notre centre

WAT IS RADIOTHERAPIE?

Radiotherapie is het bestralen van kankercellen met röntgenstralen. Deze kwaadaardige cellen zijn door talrijke mutaties reeds verzwakt en kunnen de blootstelling aan bestraling slechts met moeite overleven. Radiotherapie biedt behandeling onder de vorm van kleine dagelijkse doses die normale cellen gemakkelijk kunnen verdragen maar die kankercellen steeds meer vernietigen. Door de bestraling te spreiden, komen bijwerkingen aanzienlijk minder vaak voor en zijn ze minder zwaar. Omdat radiotherapie preciezer werkt, wordt ze ook beter verdragen. Ze wordt in de meeste gevallen ambulant uitgevoerd, opname in het ziekenhuis is niet langer noodzakelijk.

Bij radiotherapie kan men twee technieken onderscheiden:

• Curietherapie, of interstitiële radiotherapie

In sommige gevallen, vooral als de te behandelen tumor klein is, gebruikt men een specifieke bestralingstechniek. Die wordt curietherapie (brachytherapy in het Engels) genoemd, naar de naam van Marie Curie die aan het eind van de negentiende eeuw radium ontdekte.
Naargelang de te behandelen zone gaat men radioactieve korreltjes inspuiten of dunne radioactieve plaatjes inbrengen die in contact met de tumor blijven en hun stralen langzaam zullen afgeven. De applicatie (de term die in curietherapie wordt gebruikt) verloopt onder algemene narcose en, indien nodig, onder controle van een gesofisticeerde echografie waarmee men het orgaan in drie dimensies kan bekijken. De dosis wordt tijdens de implantatie berekend (dosimetrie) zodat men wijzigingen kan aanbrengen als en wanneer dat noodzakelijk zou blijken.
In ons centrum wordt curietherapie in vier domeinen gebruikt: oogmelanomen (en bepaalde andere tumoren), borstkanker, huidkankers en prostaatkanker. Een bijkomend domein is de behandeling van recidiverende keloïden (abnormaal littekenweefsel), maar die behoort niet tot het domein van de oncologie.

• Klassieke radiotherapie of externe radiotherapie

Dat is de techniek die het meest wordt gebruikt om kanker met radiotherapie te behandelen. De tumor wordt dan met behulp van lineaire versnellers bestraald.

Onze dienst radiotherapie beschikt over 3 lineaire versnellers, waaronder de Hi-art, van Tomotherapy, die onlangs door ons centrum werd aangekocht en die een van de eerste in Europa is. Daarmee kunnen moeilijk bereikbare tumoren worden bestraald terwijl de gezonde weefsels rond de tumor worden gespaard. Klik hier voor meer informatie over tomotherapie (link naar het artikel ‘tomotherapie in newsletter1’)

Klik hier voor meer informatie over het verloop van een behandeling met radiotherapie.

Vue du "pilote" de l'appareil Hi-art

INNOVATIE EN EXPERTISE

Bestralingstechnieken hebben de laatste jaren een enorme vooruitgang geboekt. Door de inbreng van informatica is het tegenwoordig mogelijk om de tumor te lokaliseren en zijn positie met grote precisie te bepalen. Het is dus mogelijk om de kanker massaal te bestralen en toch de nabijgelegen gezonde structuren te sparen. De computerrevolutie is nog lang niet ten einde en zal ongetwijfeld tot nieuwe vooruitgang in het gebruik van stralen leiden.

De ervaring die ons centrum verwierf in het bepalen van de plaats die de tumor in het organisme inneemt en zijn kenmerken (vorm, verspreiding, lokalisatie ten opzichte van aangrenzende vaten…) wordt internationaal erkend (bijvoorbeeld: GrégoireV, Scalliet P, Ang KK (éditeurs). Clinical Target Volume in Conformal and Intensity Modulated Radiation Therapy. Springer-Verlag Berlin Heidelberg New York. 2004). De vooruitgang op het gebied van beeldvorming wordt volledig gebruikt om de manier waarop radiotherapie wordt aangewend te optimaliseren en dat dankzij de nauwe samenwerking tussen experts in beeldvorming, radiotherapie en anatomie. De onderzoekseenheid van de dienst radiotherapie wijdt een groot deel van haar activiteiten aan beeldvormingstechnieken die op radiotherapie worden toegepast.

De bestraling van kankers wordt steeds preciezer. Op het letstel worden massale doses afgegeven terwijl de aangrenzende, gezonde structuren worden gespaard. Ons Hi-art TomoTherapy apparaat maakt het mogelijk om deze resultaten te bereiken, zelfs bij moeilijk bereikbare tumoren.
Door de vooruitgang in de beeldvorming kunnen we de manier waarop de stralen worden afgegeven, optimaliseren.

Op de dienst radiotherapie werken in totaal bijna 40 mensen .
Daarbij zijn ook medische fysici inbegrepen, het zijn er even veel als er artsen zijn.
Het is hun taak om voortdurend de goede werking van deze ultramoderne apparatuur te controleren, de ijking van de meetinstrumenten,…
Dat geeft een idee van de grote aandacht die besteed wordt aan de kwaliteitscontrole van de zorgen: bestralingstechnieken worden namelijk steeds complexer en vereisen steeds meer gesofisticeerde apparaten.
De bestraling gebeurt volgens een uiterst strenge procedure. Ze wordt eerst op het scherm gesimuleerd. De controles achteraf dienen om ervoor te zorgen dat de bestraling van de patiënt op alle punten overeenstemt met de gegevens die in de voorbereidende fase werden berekend. Door deze zeer drastische controleprocedures worden ongelukken vermeden.

De bekwaamheid op het gebied van kwaliteitscontrole van de experts in radiotherapie van het Kankercentrum kreeg internationale erkenning. Ze uit zich in de ontwikkeling en publicatie van programma’s voor kwaliteitszorg die als referentie dienen.

Séance de simulation avec masque